توزيع موادهاي مخدر به شكل شكلات و آدامس توليدكنندگان مواد مخدر مدارس را هدف گرفته اند
به گزارش سياست روز توليد كنندگان مواد مخدر در اقدامي جديد به توزيع شكلاتهاي مخدري در اطراف مدارس پرداخته اند كه ظاهر بسيار جذابي دارند و مي توانند جوانان را در يك توالي زماني به يك مصرف كننده حرفه اي مواد مخدر تبديل كنند.
دکتر بهرام یگانه ؛ رئیس انجمن مبارزه با آسیبهای رفتاری در اين باره در گفتگو با سياست روز گفت: آمفتامين ها بر چهار دسته مت آمفتامینها، آمفتامینهای اساسی ، و دو نوع آمفتامین توهمزا تقسيم مي شوند. متاسفانه بر اثر نا آگاهي خانواده ها و دانش آموزان بخشي از اين آمفتامين ها با عنوان شکلات رژیمی يا"یابا "و حتي در شكل آدامس در اطراف دبيرستان ها و حتي مدارس مقطع ابتدايي توزيع مي شود كه در اين رابطه بايد اطلاع رساني كافي صورت گيرد.
وي افزود:رسانه ها نقش مهمي در اطلاع رساني و آگاهي رساني به خانواده ها در مورد اين مواد مخدر دارند.خيلي از خانواده ها وقتي چنين مواد مخدري را احتمالا در دست فرزند خود ببينند به خيال اين كه آدامس يا شكلات است؛ نمي توانند تشخيص دهند،در حالي كه اثرات اين موادهاي مخدر به حدي است كه در صورت تداوم مصرف نوجوانان را به مصرف كننده حرفه اي مواد مخدر بدل مي كند.
دكتر يگانه گفت: در گزارش ها آمده است كه قاچاقچيان سعي مي كنند تا به جوانان القا كنند كه اين شكلات ها اعتياد آور نيستند اما واقعيت اين است كه آنها هيچ تلاشي براي اقناع دانش آموزان نمي كنند. متاسفانه بايد بگويم كه توليد كنندگان و توزيع كنندگان مواد مخدر به روش هايي در بازار ايران رو آورده اند كه از سرعت عمل بالايي برخوردار است و مي تواند به افزايش تعداد مبتلايان مواد مخدر در ميان دانش آموزان منجر شود.
به گفته كارشناسان سوء مصرف مواد در يك قالب گسترده ميتواند از داروهاي معمول شامل استامينوفنكدئين و داروهاي اعصاب تا طيف بسيار وسيعي از مواد مخدر سنتي، تركيبات توهمزا و مخدر صنعتي را در بر گيرد؛ بهطوري كه حتي فردي هم كه قرص را بيش از تجويز پزشك مصرف ميكند معتاد ناميده ميشود.
در جامعه امروز و گفتار عاميانه به خصوص در ميان جوانان و نوجوانان معتاد به كسي گفته ميشود كه اعتياد يا سوءمصرف به موادي مثل ترياك دارد و موادي مانند حشيش، تركيبات توهمزا و صناعي جزء مواد اعتيادآور محسوب نميشوند.
اين در حالي است كه كليه موارد نامبرده علاوه بر وابستگي شديد، تخريب سلامت جسمي و رواني را در پي خواهد داشت. چنانكه در تعاريف آمده، اعتياد اصطلاحاً وابستگي روحي – رواني و جسمي و به دنبال آن تخريب سلامت جسمي و رواني فرد را در اثر مصرف مستمر اين مواد پديد ميآورد.
مطالعات جامعهشناسان حوزههاي مختلف نشان ميدهد كه امروزه به دنبال حركت روبهرشد در روند فناوري در خصوص استفاده از مواد مخدر نيز شاهد تغيير رويكرد از مواد مخدر سنتي به سمت مواد مخدر صنعتي به خصوص در بين قشر جوان هستيم.
در اين زمينه شايد بتوان مهمترين عامل گرايشهاي جوانان به سمت مواد تخديرآور صنعتي را بر اساس آنچه در مقطع زماني باب ميشود، دانست؛ بهطوري كه در يك برهه از زمان مواد مخدر سنتي مثل ترياك و هروئين كمياب يا به شدت گران شده و در مقابل موادي مانند كراك ارزان، فراوان و قابل دسترس ميشود. به عبارتي، جوانان تحت تأثير تبليغات از مواد سنتي مثل هروئين به قرص و موادي كه ارزانتر، راحتتر و شيكتر است گرايش پيدا ميكنند؛ ضمن اينكه نميتوان از مزيتهايي چون بيبو، سريعالاثر و راحتالوصول بودن اين مواد نسبت به مواد سنتي چشم پوشيد.
متاسفانه طبق ارزیابیها، از دو هزار و 500 نوع اکستازی که در دنیا به اشکال مختلف وجود دارد، یک هزار و 800 نوع آن معادل 72 درصد از مجموع انواع شناسایی شده از این روانگردانها در ایران وجود دارد و مصرف میشود که این موضوع هم جای تعجب دارد و هم تاسف.داروی اعتیادآور محرک "شیشه" نیز دارای چهار نوع مختلف در دنیاست که با کمال تاسف هر چهار نوع آن نیز در ایران وجود دارد.
پيش از اين رسانه ها هشدار داده بودند كه ماده ای دیگر که با نام "پان پراگ" (Pan Parag) مشهور است نیز در بستهبندی زیبا و اغلب با عکسهای هنرپیشههای هندی و پاکستانی به صورت آدامس، پاستیل و پودرهایی با طعم نعنا و خوشبو کننده دهان وارد کشور میشود که اخیرا در برخی فروشگاههای تهران و شهرستانها به فروش میرسد.
دلیلی که مصرفکنندگان "پان پراگ"ها را به سمت آن میکشد، احساس گرمی، سرخوشی موقت، سبکی سر، گیجی و شادی کاذب است.در عین حال این ماده بسیار سرطان زا هم هست.
بر اساس همین تحقیقات، BT نام ماده مخدر دیگریست که در بستههایی سبز رنگ و با طعم انواع میوهها به مردم خصوصا جوانان عرضه میشود. این ماده محصول کشور هندوستان است و نحوه استعمال و اثرات آن نیز همانند ماده مخدر ناس میباشد. این ماده مخدر بیشتر در اطراف مدارس و دانشگاهها بفروش می رسد. اعتیاد، تحریک و سرخوشی، گیجی و احساس خارج شدن بخار سرد از مغز، از دست دادن تعادل روحی و رفتاری از عوارض روانی این ماده مخدر جدید است.
با توجه به اینکه پس از هجوم بی سابقه مخدرهای جدید و کنار گذاشته شدن مواد افیونی سنتی، به تازگی تمامی تلاش توزیع کنندگان مواد مخدر بر آلوده کردن جوانان به خصوص قشر دانش آموز و دانشجو متمرکز شده است باید بیش از پیش مراقب بود و حتی الامکان از مصرف هر نوع شکلات یا آدامس با اشکال مختلف و با مارک ناشناس که به نوعی مشکوک بنظر می رسد شدیدا خودداری گردد.
زیان های مواد مخدر
زیان های مواد مخدر
مواد مخدر از نظر ترکیبات سمی به دو گروه قوی و ضعیف تقسیم می شوند. فرآورده های شاهدانه از قبیل بنگ، گراس، حشیش و چرس عموما در گروه مواد مخدر ضعیف قرار دارند و مرفین، هرویین، کوکایین، تریاک و ترکیبات آن در گروه مواد مخدر قوی جای داده شده اند بدیهی است زیانهای مواد مخدر قوی بیش از ضررهای مواد مخدر ضعیف است.
از نظر دیگر نیز
این مواد را به دو گروه تقسیم کرده اند گروه اول مواد مخدر گیاهی
و گروه دوم مواد مخدر شیمیایی در گروه مواد مخدر گیاهی فرآورده های گیاه
شاهدانه و تریاک جای گرفته اند در حالی که مرفین، کوکایین، هرویین، شیره
تریاک و کلیه مواد مخدری که در لابراتورها و یا انجام فعل و انفعالهای
شیمیایی تهیه می شوند جزو مواد مخدر شیمیایی به شمار می آیند.
مصرف و استعمال مواد مخدر شیمیایی خطرها و زیانهایی بیش از مواد مخدر گیاهی دارد ترک اعتیاد مواد مخدر شیمیایی نیز بسیار مشکل است در حالی که معتادان به مواد مخدر گیاهی با رنج کمتری موفق به ترک اعتیاد می شوند البته در هر دو گروه مدت ابتلا و مقدار و دفعات مصرف نیز از عوامل موثر به شمار می آیند.
در مورد مواد مخدر گیاهی لازم به توضیح است که وقتی برگ و سر شاخه ها و گلها و میوه یا شیره گیاه به همان صورت اصلی مصرف شوند مواد مخدر گیاهی محسوب می شوند حتی اگر جزو مواد مخدر قوی باشند مانند تریاک که شیره گرز خشخاش است اما همین مواد در فعل و انفعالات شیمیایی به صورت مواد مخدر شیمیایی در می آیند مانند مرفین و هروئین یا شیره ای که از سوخته تریاک تهیه می شود.
برخی مواد مخدر شیمیایی نیز وجود دارند که اصولا ریشه و منشا گیاهی ندارند مانند متادون که مرفین مصنوعی است و غالبا به جای مرفین مورد استفاده قرار می گیرد. مواد مخدر عموما برای سلامت جسم و روح ضررها و زیان های بسیار دارند در میان مواد مخدر رایج در جهان هرویین، کوکایین، تریاک و گراس ضررها و زیانهای هرویین از همه بیشتر است.نفوذ هرویین در مصرف کننده به قدری قوی و در عین حال شگفت انگیز است که وی کمترین رغبتی به معاشرت و حفظ تبادل با خانواده و نزدیکان ندارد و غیر از افرادی نظیر خود را نمی تواند تحمل نماید او نسبت به افراد خانواده و نزدیکان و دوستان خود بی تفاوت می شود در مورد پوشاک و حتی نظافت و شستشوی تن و بدن غالبا بی قید و بی اعتنا است در انجام وظایف مختلف و حتی تأمین اغلب نیازهای خود سستی و بی علاقگی و ناتوانی نشان می دهد.
تنها هنگام تهیه مواد مخدر می توان آثار فعالیت و تلاش و کوشش را در وی مشاهده کرد. مصرف کننده چون برای تهیه هرویین به مبلغ قابل توجهی نیاز دارد در بسیاری موارد مرتکب اعمال خلافی از قبیل جنایت، سرقت و خودفروشی می شود گاه دیده شده است که فرد هروئینی برای دست یافتن به پول مرتکب قتل عزیزترین نزدیکان خود شده است، او از سرقت اشیاء خانه باکی ندارد برای مخفی کردن اعتیاد خود و اعمال ارتکابی با زرنگی خاص به دروغ متوسل می شود وقتی وجه لازم را برای خرید هرویین در اختیار ندارد غرور خود را زیر پا می گذارد و دست نیاز و تکدی به سوی هر کس و ناکسی دراز می کند.
کوکایین نیز یکی از مواد مخدر شیمیایی است که برای سلامت جسم و روح خطرناک است این ماده خطرناک از برگهای گیاه کوکا تهیه می شود و آلکالوئیدی مرکب از کربن، نیتروژن، اکسیژن و هیدروژن است مقدار کم آن اثر تقویتی دارد و نیروی جسمی را موقتا افزایش می دهد قبلا به عنوان داروی بی حسی به کار می رفت ولی در سالهای اخیر داروهای دیگر جای آن را گرفته اند شدت اعتیاد در کوکایین زیاد است معتادان به این ماده سمی پس از مدتی دچار ناراحتی عصبی می شوند زیرا مصرف آن سلسله اعصاب را ضایع می کند. علم پزشکی موارد متعددی از مصرف کوکایین را نشان می دهد که به جنون و دیوانگی کشیده شده است.
فرآورده های شاهدانه مخصوصا گراس و ماری جوانا با آن که ظاهرا نسبت به سایر مواد مخدر ضرر و زیان کمتری دارند اما به علل مختلفی که بدانها اشاره خواهد شد متضمن خطرهای بسیار برای جامعه هستند بدون شک برای یک فرد اعتیاد به فرآورده های شاهدانه کم خطرتر از اعتیاد به هرویین و کوکایین و تریاک است اما به طور کلی این فرآورده ها که اکنون رایج ترین مواد مخدر جهان هستند خطرات بیشتری از سایر مواد مخدر برای جامعه بشری دارند.
برگها و سرشاخه های گلدار و میوه دار و همچنین رزین گیاه شاهدانه دارای موادی چون ایزومرها تتراهیدرو کانابینول و کانابیدیول هستند این ایزومرها مواد اصلی ماری جوانا را تشکیل می دهند و مصرف آنها موجبات اختلالات روانی را در انسان فراهم می سازد.
فرآورده های شاهدانه عموما دارای مواد سمی هستند و مصرف آنها به سبب همین مواد علاوه بر اختلالات روانی ضررها و زیانهای بسیاری را متوجه انسان می سازد. برخی از مصرف کنندگان بنگ و گراس یا حشیش را با الکل یا تریاک مخلوط کرده می خورند ولی معمولا از این فرآورده ها به صورت تدخین استفاده می شود. مصرف مواد مزبور در هر حال موجب تصورات واهی و بروز رفتار و اعمال غیر عادی و بالاخره ایجاد بهت و حیرت و گیجی می شود مصرف آنها به مقدار قابل توجه و در طولانی مدت به تدریج لرزشهای عصبی و تحریکات مغزی شدید ایجاد می کند و گاه اعمال قلب را مختلف کرده فلج می سازد همچنین موجب اختلالاتی در تغذیه و خواب شده به ریه، کلیه، کبد و سلسله اعصاب آسیب می رساند. خطر بزرگ فرآورده های شاهدانه در آن است که به علت فراوانی و سهولت مصرف عده زیادی از افراد را به خود جلب می نماید آماری که در گزارش تقدیمی به کنگره آمریکا مورخ ۲۲ مارس ۱۹۷۲ آمده نشان می دهد ۲۴ میلیون آمریکایی حداقل یک بار در زندگی ماری جوانا و گراس دود کرده اند ۳ / ۸ میلیون نفر به صورت عادی ماری جوانا و گراس مصرف می نمایند که از آن میان ۰۰۰ / ۵۰۰ نفر مصرف کنندگان بزرگ هستند.
فرآورده های شاهدانه غیر از الکل و توتون نخستین ماده مخدری هستند که مورد توجه جوانان غربی قرار می گیرند و آنها را باید سر آغاز اعتیادهای خطرناک در آمریکا و اروپا دانست در آمریکا تقریبا تمام مبتلایان به مرفین و تریاک قبلا مصرف کنندگان فرآورده های شاهدانه بوده اند در کانادا مصرف کنندگان هرویین غالبا اعتیاد را با گراس و ماری جوانا آغاز کرده اند.
برخی از محققان اظهار نظر کرده اند که در گیاه شاهدانه و طبعا در ماری جوانا و گراس ماده سرطان زا وجود دارد مقدار این ماده خطرناک در یک سیگار ماری جوانا از ۱ تا ۴۰ میلی گرم است اما خطر ماری جوانا و گراس بیشتر متوجه روان و اعصاب مصرف کنندگان جوان است مصرف کنندگان حساس که اعصابی شکننده دارند پس از مدتی مصرف به بیماری اعصاب و روان مبتلا می شوند صرفنظر از زیان هایی که به وسیله مواد مخدر متوجه جسم و روح افراد جامعه می شود ضررهای مالی و اقتصادی هنگفتی نیز از سوی این مواد به جامعه بشری وارد می گردد.
میزان این خسارات آنقدر سنگین است که غیر قابل تصور به نظر می رسد اگر هزینه های مربوط به مواد مخدر را با توجه به آمارهای تهیه شده توسط سازمان ملل متحد مورد بررسی قرار دهیم به میزان واقعی ضررها و زیانهای مالی و اقتصادی مربوط به مواد مخدر تا حدودی پی می بریم.
طبق آخرین آمار منتشره در نشریه لوموند هزینه های مواد مخدر در سال به ۱۸۰ میلیارد دلار بالغ می شود که به مراتب بیش از بهای تمام فرآورده های نفتی در کشورهای نفتی خیز جهان اسشت.
تاریخچه موادمخدر در ایران جغرافیای اجتماعی- اقتصادی و سیاسی مواد مخدر- بخش اول
نویسنده: سرهنگ علی غنجی
آنچه در پی می آید بخشی از مقاله بلندی است که در کتاب «ژئوپلیتیک مواد مخدر» از انتشارات معاونت آموزش نیروی انتظامی آمده است؛ کتابی که در سال گذشته به چاپ دوم رسید.
در اولین بخش از گزیده های این کتاب، سرهنگ ستاد «علی غنجی» نویسنده این مقاله، به طور مستند تاریخچه ای اجمالی از مواد مخدر در کشورمان را به نگارش درآورده است.
دو مقاله برگزیده دیگر از این کتاب ارزشمند را در شماره های آتی صفحه اجتماعی خواهید خواند.
سرویس اجتماعی کیهان
آشنایی با مواد مخدر (مواد اعتیادآور در جهان) سابقه ای بس طولانی دارد. در طول تاریخ، انسان از موادمخدر زمانی به عنوان دارو و برای از بین بردن و التیام دردها استفاده می کرده است؛ و زمانی هم برای ایجاد لذت یا فرار از ناراحتی ها و همچنین در جشنها و مراسم مذهبی و گاهی توسط جادوگران مورد استفاده قرار می داده است. (غنجی، ۳۱۳۷: ۴)
تاریخچه موادمخدر و اعتیاد در ایران
همان طوری که گفته شد شناخت موادمخدر در جهان، سابقه ای بس طولانی دارد. به شهادت تاریخ، رواج دهنده این مواد در ایران عوامل انگلستان بودند که در عصر صفویه راه های کشت خشخاش و استفاده از تریاک را رواج دادند؛ به نحوی که ابتدا به دربار صفویه راه یافت و بعداز آلوده کردن شاهان و شاهزادگان و درباریان صفوی به درون مردم سرایت کرد و نحوه گسترش آن به قدری وسیع و سریع بود که بعداز گذشت زمانی کوتاه تبدیل به اپیدمی شده و درون قهوه خانه ها به صورت رسمی به عنوان تفنن استعمال می شد. (همان:۶)
نکته قابل توجه این که در دوران صفویه، تریاک به صورت خوردن حب یا شربت های مخصوصی به نام کوکنار (جوشانده خشخاش) معمول بوده و از کشیدن تریاک ذکری به میان نیامده است. طبق نقل سیاحان و مورخان، شاه طهماسب صفوی و شاه عباس که تا اندازه ای به مضار این مواد پی برده بودند، دستورات، قوانین و مجازات هایی را جهت منع مصرف مواد مخدر وضع کردند ولی در این امر موفقیت چندانی نیافتند. (همان:۷)
اساساً استفاده از تریاک تا زمان تشکیل دولت صفویه (۷۹۰ تا ۸۱۱۴ ه.ق) رواج چشمگیری نداشت. عواملی که سبب اشاعه اعتیاد به تریاک در عصر صفویه شد عبارتند از:
۱- با توجه به همزمانی تشکیل کمپانی هند شرقی با اوائل تشکیل دولت صفویه و فعالیت این کمپانی در تولید و قاچاق تریاک به چین، ایران و برخی کشورهای دیگر که سرانجام منجر به جنگهای تریاک بین انگلیس و چین شد، این کمپانی و عمال فرومایه داخلی آن در معتاد کردن ایرانی ها نقش فراوانی داشت. بنابراین سیاست استعمارگران، انگلیس را در اشاعه اعتیاد ایرانیان در این عصر باید مهمترین عامل تلقی کرد. (اسعدی، ۱۱۳۸:۸۱۲)
۲- در آن زمان که علم پزشکی و داروسازی پیشرفت نکرده بود، گرایش مردم به مصرف تریاک برای تسکین دردهای خود زمینه ساز اعتیاد به شمار می رفت، زیرا ناآگاهی مردم از زیان های جسمانی و روانی تریاک و عدم توجه آنها به اینکه تسکین دادن درد و علاج نکردن منشا بیماری موجب کمون و مزمن شدن بیماری می شود باعث می شد که بیمار درد را با تریاک به طور موقت تسکین دهد و درپی تکرار مصرف آن معتاد شود، غافل از آنکه علاوه بر معتاد شدن بیمار، مرض هم، همچنان سیر پیشرفت خود را طی می کند.
۳- در عصر موردنظر، مراجع تقلید مصرف تریاک را بر خلاف مصرف الکل حرام اعلام نمی کردند، چرا که در آن روزگار زیان های تریاک کشف نشده و از سویی فایده تسکین بخشی مصرف آن شناخته شده بود.
با توجه به این مطالب، مصرف تریاک نه تنها در جامعه شیعه ایران قبح و حرمتی نداشت، بلکه دست قوی استعمار به منظور تباه کردن نیروهای جسمی و فکری مردم به اشاعه اعتیاد چنان دامن زد که اعتیاد به تریاک دربین درباریان هم رواج یافت و حتی برخی عالم نماها هم تریاک مصرف می کردند و استعمارگران که خواستار بی قیدی، بی تحرکی و عدم احساس مسئولیت افراد در قبال مسائل اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی، سیاسی و حتی استقلال کشور بودند، با حربه اعتیاد به تریاک بدون نیاز به لشگرکشی توانستند بر امور ایران مسلط شوند. (همان: ۷۱۲)
۴- در آن زمان روش معالجه علمی و بهداشتی برای نجات معتادان وجود نداشت و مواد افیونی جسم و جان آنها را تسخیر می کرد و تا نابودی و فنا، گریبانگیر آنها بود.
بنابراین افرادی هم که تفننی تریاک مصرف می کردند در اندک زمانی به جرگه معتادان می پیوستند و به شمار آنها می افزودند. (اسعدی، ۱۳۸۱: ۱۲۹)
نقش قاجار و پهلوی در گسترش مواد مخدر
در زمان حکومت قاجار با حیله انگلیسی ها بسیاری از مزارع کشت گندم و دیگر محصولات مفید زراعی به مزارع کشت خشخاش اختصاص داده شد و خرید و فروش مواد مخدر رواج یافت، به نحوی که روز به روز درآمد شاهان و درباریان وقت، از داد و ستد تریاک افزایش یافت و اساس خرید و فروش آن در انحصار دولت درآمد.
از آنجا که صدور مواد از خاور دور به نقاط مختلف جهان بایستی از ایران و ترکیه صورت می گرفت، لذا در گسترش اعتیاد در این مناطق نیز اهتمام وافر به عمل آمد.
در این میان ناآگاهی و پایین بودن رشد فرهنگی جامعه نیز عامل موثری در جهت بهره برداری استعمارگران برای گسترش کشت خشخاش و اعتیاد به تریاک گردید، به طوری که پزشکان انگلیسی و حکیم باشی های وابسته، تریاک را به عنوان داروی موثر برای درمان بیماری های مختلف همچون سردرد، دندان درد، گوش درد و... معرفی و تجویز می کردند و چندی نگذشت که این ماده مخدر به صورت دارویی خانگی در هر خانه و کاشانه ای راه یافت.
گردانندگان این تجارت خانمانسوز، به منظور کسب منافع افزون تر و آلوده ساختن بیشتر جامعه با وضع قوانین مختلف به تشویق و ترغیب مردم به استعمال تریاک پرداختند و برای مصرف هر چه بیشتر آن جایزه تعیین کردند. به طوری که در دوازدهم ربیع الاول سال ۱۳۲۹ هجری قمری دولت وقت، قانونی را جهت رشد و گسترش و تشویق کشت و فروش تریاک و مصرف آن تدوین کرد. ماده دوم این قانون، آشکارا مردم را به تریاک کشی دعوت می کرد و بیان می داشت: «]دولت[ سوخته تریاک را با قیمت مناسبی از دودکنندگان می خرد و برای هر مثقال سوخته سه عباسی حق الزحمه داده می شود.»
به بهانه افزایش درآمد کشور، هر روز بر شمار معتادان اضافه گردید و اداره انحصارات تشکیل شد و در سراسر ایران شعباتی دایر کرد و هر کجا شعبه ای نداشت، پاسگاههای انتظامی چنین وظیفه ای را عهده دار شدند.
بدین ترتیب روز به روز مسئله قاچاق مواد مخدر و اعتیاد مردم به آن، گسترش بیشتری یافت و در حکومت پهلوی به اوج خود رسید، به نحوی که خاندان آمریکایی شاه، خود رهبری قاچاق مواد مخدر و اشاعه آن را در سطح جامعه به عهده گرفتند. به موجب شواهد و مدارک دفتر مبارزه با مواد مخدر سازمان ملل متحد( در اوائل دهه ۱۹۶۰)، خاندان پهلوی فعالیت های مربوط به قاچاق مواد مخدر را در ابعاد وسیع به همراه سرمایه گذاری های چند میلیون دلاری به انجام رساندند. میلیاردها دلار تریاک از طریق افغانستان و ترکیه خریداری می شد که قسمتی از آن به طور خام در بازار داخلی ایران به فروش می رسید و قسمت دیگری در لابراتوارهای مخفی تهران به هروئین تبدیل شده و علاوه بر عرضه در بازارهای داخلی، در خط توزیع شبکه بین المللی قرار گرفته و به اروپا و آمریکا می رفت.
در طول این مدت برای خاموش ساختن اعتراضات مردم، گاهی سخت گیری ها و محدودیت های ظاهری و ممنوعیت هایی نیز اعمال می شد که در حقیقت نوعی تصفیه رقبای رژیم، در امر مواد مخدر به حساب می آمد و در همین زمینه، تبلیغات مفصل و گسترده ای نیز از سوی رژیم و قدرت های جهانی در ارتباط با اقدامات بین المللی مبارزه با مواد مخدر صورت می گرفت و کنگره های بین المللی متعددی در مورد اعتیاد برپا شد و متجاوز از ۳۰ عهدنامه بین المللی مبنی بر محدودیت تولید، ساخت، کشت، تجارت و مصرف مواد مخدر منعقد شد.
مواد مخدر حربه دشمنان انقلاب اسلامی
پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران، استعمارگران که دست خود را کوتاه می دیدند برای نابودی انقلاب یا کنترل آن، اشاعه بیشتر مواد مخدر را به عنوان یکی از حربه ها به کار گرفتند. اما آگاهی رهبر کبیر انقلاب اسلامی رحمت الله علیه باعث شد که ایشان در سخنان تاریخی خود این مسائل را بازگو کنند. ایشان فرمودند: «شما این مسئله را اتفاقی ندانید که من باب اتفاق یک دسته ای هروئین فروش شده اند و دسته ای دیگر هم مبتلاشده اند، این هم توطئه ای است که قدرتهای بزرگ به وسیله آن به ما ضربه می زنند.»
همچنین در قسمت دیگری از سخنان خود فرمودند: «این یک باب است که چون به حیثیت اسلامی برمی گردد، جلوگیری از آن بر همه واجب است.»
ایشان به درستی عنوان کردند که دیگر ایران، فقط به عنوان یک کشور جهان سوم مورد حمله قرار نمی گیرد بلکه استعمار با شیوع موادمخدر قصد خدشه دار کردن اسلام را در سر می پروراند. لذا با درک صحیح از این معضل، مسئولان دولتی اقدامات اولیه و مطالعات نخست را در سطح کشور آغاز نمودند. شورای انقلاب در تاریخ ۹۱۳۵۹/۳/۱ با تصویب تشدید مجازات مرتکبین جرایم موادمخدر و اقدامات تامینی و درمانی که تا آن زمان، این قانون در نوع خود جدید بود، فصلی نو در مبارزه گشود.
طبق این قانون سهمیه تریاک معتادان لغو و دوره ای به مدت ۶ ماه به عنوان ترک اعتیاد مقرر گردید و همچنین برای کسانی که مکان استعمال موادمخدر دایر کنند، مصادره اموال و مجازات مشخصی وضع شد. کلیه زمینهای کشاورزی که پیش از انقلاب تحت کشت خشخاش قرار داشت پس از ابلاغ این مصوبه تاکنون کشت نشده و اگر به صورت خودرو هم در نقاط مختلف کشور یافت می شد، سریعتاً توسط نیروی انتظامی امحاء می شد.
با تمام تدابیر اتخاذ شده، استکبار در مواجهه شدید با اقدامات جمهوری اسلامی ایران با سرمایه گذاری بیشتر به سازماندهی و تسلیح گروه های قاچاق دست زد. ثمره این حرکت، ظهور قاچاقچیان بسیار مجهز و کاروان های کاملاً مسلح بود که بعضی اوقات دارای چنان تسلیحات پیشرفته ای می باشند که درگیری آنها با نیروی انتظامی به یک جنگ تمام عیار مبدل می شود.
پس از پذیرش قطعنامه ۸۵۹ و پایان یافتن جنگ تحمیلی عراق علیه ایران، مقام های جمهوری اسلامی توجه بیشتری را به امر مبارزه با قاچاق موادمخدر و اعتیاد معطوف کردند. با توجه به کمبودهایی که در قانون گذشته احساس می شد مجمع تشخیص مصلحت نظام اسلامی در تاریخ سوم آبان ماه ۷۱۳۶ قانون مبارزه با موادمخدر را با کارآیی بالاتر به تصویب رساند که براساس آن ستادی به ریاست بالاترین و عالی ترین مقام قوه مجریه تشکیل و امر مبارزه با موادمخدر منحصراً بر عهده آن گذارده شد.
با تشکیل این ستاد که نقطه عطفی در مبارزات جمهوری اسلامی ایران با قاچاق موادمخدر و اعتیاد محسوب می گردید، کلیه خط مشی ها و سیاست ها در زمینه پیشگیری، مبارزه و بازتوانی معتادان اتخاذ و برای سازمانهای مسئول و ذی ربط ابلاغ می شد. با شروع کار ستاد مبارزه با موادمخدر و شورای هماهنگی مبارزه با موادمخدر استانها، در اجرای این قانون از طرفی وحدت رویه قضایی در محاکم و از طرف دیگر هماهنگی مطلوبی بین قوه مجریه و قضائیه به وجود آمد. (غنجی، ۳۱۳۷:۰۱-۷)
ناقوس مرگ برای چه کسانی به صدا درمی آید ؟
تلویزیون در یک سری برنامه مستند گزنده . تلخ و هشدار دهنده . زنگ خطری را در جامعه و خانواده ها به صدا در آورده و انگشت تاکید بر مسایل تخریبی و پیچیده ای گذاشته که نیروی جوان و کارآمد کشورمان را نشانه گرفته و مورد تهاجم و یورش قرار داده است .بعد از تهاجمات تخریبی که از سوی غرب و دشمنان فرهنگ و تمدن و ادب ملت ایران و کشورمان از طریق انتشار کتاب های گوناگون . برنامه های تلویزیونی مبتذل و ساخت و ساز فیلم های سینمایی نظیر فیلم ۳۰۰ آغاز شده است . اکنون نوبت به محصولات جدید مواد مخدر شیمیایی و صنعتی و روان گردان هایی نظیر کراک . گراس . شیشه . کریستال و ... رسیده است که جوانان نا آگاه و خانواده های نا آگاه تر را به لبه پرتگاه سقوط و اضمحلال می کشاند و باعث از بین رفتن نسل جوان . از هم پاشیدگی خانواده ها و تخریب جامعه می شود . در برنامه تلویزیونی "مستند کراک" دوربین تلویزیون به زوایای تاریک زندگی مرگبار و نکبت بار معتادان به مواد مخدر جدید وارد می شود و تصاویری رقت انگیز . دلهره آور و خفت بار را در مقابل دیدگان مردم . مسئولان کشور و متولیان مبارزه با مواد مخدر قرار می دهد که این تصاویر علاوه بر انزجار و تنفری که از وضعیت ناهنجار معتادان به وجود می آورد . به گونه ای تکان دهنده خانواده ها را آزار می دهد. اگر چه دیدن این تصاویر نا خوشایند برای تماشاگر تلویزیون آزار دهنده و رنج آور است و اما باید بپذیریم که این تصاویر . واقعیت های انکار ناپذیر و درد آور امروز جامعه ماست که دست هایی پنهان و آشکار در کارند تا جوانان ما را از گردونه سلامت و سازندگی خارج کنند . خانواده ها را به خاک سیاه بنشانند و موجبات از هم پاشیدگی و گسستن خانواده های ایرانی را فراهم سازند. بعد از مواد مخدر خانمان بر اندازی مانند تریاک . هرویین . بنگ و گرس و حشیش و کوکا یین که استفاده از آن ها یک سابقه تاریخی و طولانی دارد و پس از
هزاران مرد و زن جوان و سالخورده ای که به علت مصرف مواد مخدر سنتی جان خود را از کف داده و باعث از هم گسستن خانواده هایشان شده اند . در سال های اخیر دست های سیاه و نا پاک و تباه کننده ای به صورت پنهان و آشکار به کار افتاده و با ورود یا تولید انواع مواد مخدر جدید شیمیایی و صنعتی و روان گردان ها . تیشه به ریشه زندگی جوانان
نا آگاه . زود باور . ساده لوح . زیاده طلب و خوش گذران می زنند و این دسته از افراد جامعه را که با توجه به نیرو و استعدادهای جوانی می توانند برای مردم سودمند و برای کشور مفید واقع شوند . از عرصه زندگی و فعالیت های سازنده اجتماعی دور سازند و آنها را با انواع مواد مخدر جدیدی که به سهولت و به فراوانی در دسترسشان قرار می گیرد . ابتدا به انزوا بکشند و آنگاه آنان را به طور آزار دهنده و نکبت باری از گردونه زندگی خارج نمایند .آمارهای منتشر شده از سوی پزشکی قانونی و مراکز انتظامی حکایت از آن دارد که همه روزه تعدادی جسد تکیده و جزغاله در گوشه و کنار شهرهای کشور بخصوص تهران پیدا می شود که به علت مصرف انواع مواد مخدر بخصوص مواد شیمیایی و صنعتی و روان گردانها مثل کراک . گراس . شیشه و کریستال که این روزها تقریبا جانشین مواد مخدر سنتی نظیر تریاک . هرویین .حشیش و جرس و بنگ شده . اجساد آنان درون ویرانه ها . خانه های متروک . کوچه پس کوچه های کم رفت و آمد و خرابه ها با مرگ در آمیخته و جسد جزغاله و خشکیده آنها را اهالی محل پیدا می کنند . مرگ هایی این چنین تلخ و نا گوار و درد انگیز و تداوم زندگی نکبت بار و نا به هنجار معتادان مواد افیونی که جامعه ای را پریشان می کند . تنها بخش کوچکی از این واقعیت بزرگ اجتماعی را که بصورت مستند در برنامه تلویزیونی کراک به نمایش عمومی گذاشته اند است . چیزی نیست که بتوان به سادگی از کنارش گذشت و آن را نادیده انگاشت .
این تصاویر غم انگیز که از زندگی نکبت بار و مرگ سیاه معتادان به مواد مخدر جدید در گوشه و کنار شهر ها شاهد آن هستیم و اخیرا نیز تلویزیون بدان پرداخته است . تصاویری تصنعی از یک فیلم سینمایی یا یک سریال تلویزیونی نیست . بلکه این تصاویر هر کدام واقعیتی است ناگوار و بسیار گزنده و برگی است از دفتر سیاه زندگی جوانانی که به دلایل مختلف به شکلی نا آگاهانه روی به جانب مواد مخدر شیمیایی و صنعتی آورده و زندگی خود را تباه می کنند .
تحقیقی در عرصه جامعه شناسی درباره انواع و اقسام مواد مخدر صنعتی که این روزها به راحتی در شهر ها دست به دست می گردد و بلای جان جوانان وطنمان شده است . گویای این واقعیت است که بسیاری از پدران و مادران و بزرگان خانواده ها از کیفیت و کمیت و عوارض و مضرات این گونه مواد مخدر نو ظهور اطلاعی ندارند . اکثر قریب به اتفاق مردم نمی دانند چند نوع مواد مخدر صنعتی و روان گردان در جامعه وجود دارد .
نمی دانند دسترسی به این مواد که به شکل قرص و کپسول و انواع پودرها و حتی گاه آدامس و شکلات توضیع می شود سهل است یا دشوار . اطلاع ندارند که مواد مخدر صنعتی به مراتب خانمان سوزتر . خطر ناک تر و مرگ آورتر از مواد افیونی سنتی است . آنها نمی دانند کسانی که این نوع مواد مخدر را مصرف می کنند دچار چه نوع بیماری های خطر ناک جسمی و روانی می شوند . نمی دانند محل توزیع و مصرف مواد جدید در پارتی های شبانه . محافل و مجالس خصوصی و پا توق هایی است که جوان ها معمولا دور هم جمع می شوند . اطلاعی ندارند که مصرف قرص های روان گردان که روز به روز توزیع آن در جامعه افزونتر می شود چه بلایی به سر مصرف کنندگان بخصوص جوانان می آورد .
در برنامه تلویزیونی مستند کراک صراحتا اشاره شده است که مصرف کنندگان کراک از زمان ابتلا به سم این اعتیاد لحظه به لحظه به انواع بیماری های ناشناخته مبتلا می شوند و حداکثر شش ماه تا یکسال پس از اعتیاد . با مرگی سیاه و نکبت بار دمساز می شوند . مرگ وحشتناکی که حتی جسد آنان را مسئولان گورستان ها برای شستشو نمی پذیرند . چون جسد این معتادان به گونه ای باور نکردنی از درون از هم گسیخته می شود که از یک سو بیم آن می رود که در جریان حمل و نقل یا شستشو از هم متلاشی شود و از سوی دیگر محیط را به میکروب های نا شناخته ای آلوده سازد .
دبیر کل ستاد مبارزه با مواد مخدر کشور در گفت گویی با خبر گزاری مهر تغییر الگوی مصرف مواد مخدر را در سال های اخیر از مواد سنتی مثل تریاک . حشیش . هرویین و چرس و بنگ به مواد شیمیایی و صنعتی نظیر کراک .گراس . شیشه . کریستال و دیگر قرص های روان گردان را تهدیدی جدی برای جامعه و بخصوص نسل جوان دانسته و می گوید : رشد روز افزون مواد مخدر شیمیایی و صنعتی جامعه ما را با بحران روبه رو کرده است . زیرا استفاده از مواد مخدر سنتی با اقدامات موثری که صورت می گیرد تا حدودی کاهش یافته ولی گرایش به مواد شیمیایی و صنعتی و قرص های روان گردان رو به افزایش است .
دبیر کل ستاد مبارزه با مواد مخدر کشور می افزاید : مبارزه گسترده و همه جانبه با اعتیاد و مواد مخدر . مرزی نمی شناسد و باید با هر نوع اعتیاد به مواد مخدر و قرص های روان گردان و داروهای نیروزا مبارزه کرد و همان طور که ماموران نیروی انتظامی در مرزها و نقاط دور و نزدیک کشور با قاچاقچیان مواد مخدر سنتی مبارزه می کنند و تا جای ممکن آنها را قلع و قمع می نمایند . الزاما باید با واردات و یا تولیدات داخلی مواد مخدر شیمیایی و صنعتی و روان گردانها نیز که به وفور در حال توزیع است و به سهولت در دسترس جوانان قرار می گیرد . جانانه مبارزه کنند . مبادی ورودی این مواد و مراکز احتمالی تولید آن را شناسایی کنند و اجازه ندهند یک مشت از خدا بی خبر منفعت طلب که در این عرصه هول انگیز فعالیتهای ضد اجتماعی و ضد بشری دارند و عزم خود را جزم کرده اند که نیروی فعال و با استعداد جوان کشورمان را از رهگذر قرص های روان گردان و مواد مخدر صنعتی و شیمیایی نا کارآمد و عقیم سازند . همچنان به فعالیتهای غیر قانونی و ضد بشری خود ادامه دهند .
یک کارشناس ارشد در مرکز مبارزه با مواد مخدر نیروی انتظامی می گوید : مسئولان مملکتی بخصوص مسئولان رسانه های همگانی در اطلاع رسانی در مورد مضرات و
زیان های خطرناک و مرگ آور مواد مخدر بخصوص مواد مخدر شیمیایی و صنعتی نباید هرگز کوتاهی کنند . اکنون که این بلای خانمانسوز به جان جوانان ما افتاده و آنها را به ورطه نابودی و فنا می کشاند . باید کارشناسان درباره آشنایی و آگاهی جوانان . خانواده ها و جامعه اطلا عات لازم را از طریق مطبوعات و بخصوص رادیو و تلویزیون در اختیار مردم قرار دهند و مراقب جوانانشان باشند . مسئولان مملکتی نیز وظیفه دارند نقش تخریبی اعتیاد را چه از نوع سنتی و چه از نوع شیمیایی و صنعتی بیان کنند و گوشزد نمایند که جوانان هنگامی که در میهمانی ها . پارتی ها . جشن های تولد گرد هم می آیند . برای شور و نشاط و هیجان بیشتر چگونه به دام اعتیاد می افتند و زندگی و شرف و آبرو و حتی جانشان را بر سر این سودای پوچ می نهند .
مدیر کل مبارزه با جرایم جنایی اداره آگاهی نیز می گوید : مخدر های نوین دارای مضرات و زیان های بخصوصی است که به نابودی مصرف کنندگان می انجامد . مخدری مانند تریاک یا هرویین و یا تزریق انواع مخدرها معمولا در محل های متروک . بیغوله ها . خرابه ها و زیر زمین های خلوت مورد مصرف قرار می گیرد و معتادان را به دنیایی از رخوت و سستی فرو می برد . اما مخدرهای جدید نظیر کراک . اکس . شیشه . کریستال عموما در مجالس و محافل جوانان مورد استعمال قرار می گیرد و این محافل که بصورت جشن تولد یا میهمانی یا پارتی برگزار می شود جوانان معتاد را از خود بی خود کرده و آنها را به هیجانات کاذب وا می دارد که این هیجانات و از خود بی خود شدن ها
زیان ها و آسیب های فراوانی به بار می آورد که گاه جبران ناپذیر می نماید . در این محافل است که جوانان با استعمال مخدرهای نوین از خود بیگانه می شوند و دست به اعمال و رفتاری می زنند که سر انجامی جز پشیمانی و تلخکامی ندارد که هتک حرمت . سوء استفاده های گوناگون . تجاوز به حریم خصوصی دیگران . فیلمبر داری نا متناسب و
غیر متعارف و آبرو بر باد ده بخشی از اثرات مخرب و ویرانگر آنست . این مقام آگاه همچنین گفته است : اعتیاد به مواد مخدر شیمیایی و صنعتی و قرص های روان گردان به مراتب خطرنا کتر از مواد سنتی است . زیرا جوانان به سادگی و سهولت می توانند برای شادی و نشاط و هیجانات زودگذر و کاذب به مصرف این نوع مواد گرایش پیدا کنند و همین گرایش های ناگوار زمینه ساز ارتکاب بسیاری از جرایم می شود و میزان جرایم و خودکشی ها و تجاوزات گوناگون ناخواسته را افزایش می دهد .
به هر حال در تورنمنت و کورس مسابقه میان مواد مخدر سنتی مثل تریاک . حشیش . هرویین . کوکایین و مواد مخدر شیمیایی و صنعتی و روان گردان های مرگ آور احساس
می شود مواد مخدر جدید گوی سبقت را از مواد مخدر سنتی ربوده اند و بدین ترتیب می رود تا آتش خانمانسوز خود را بر جان جوانان وطنمان بیفکند و آنان را که به خاطر هیجانات و شادی و نشاط افزونتر به مصرف مواد مخدر جدید روی می آورند . به خاک سیاه بنشاند .
اکنون که حدود سی سال از زمان فعالیت قاچاقچیان سرشناس مواد مخدر در حکومت سابق می گذرد . ضرورت ایجاب می کند با بازماندگان قاچاقچیان سال های دور و کسانی که امروز برای آسیب رساندن به ساختار اجتماعی کشورمان و عقیم نمودن جوانان . آنان را با مصرف و استعمال مواد مخدر جدید از اوج عزت و شرف و کاردانی و مهارت و استعداد به حضیض ذلت و مرگ های سیاه و نکبت بار می اندازند . مبارزه جانانه صورت پذیرد و از ورود یا تولید داخلی مواد مخدر صنعتی و روان گردان های جنون زا جلوگیری شود .
پیش گیری از اعتیاد به مواد مخدر
۱۳۸۷/۱۲/۱۶ ساعت ۱۳:۲۴:۲۴
منظور از پیش گیری در ارتباط با مصرف مواد مخدر عبارت است از:
۱) پیش گیری از آشنایی فرد آسیب پذیر با مواد مخدر و استعمال آن
۲) پیش گیری از استعمال مجدد آن درمورد فردی که با ماده مخدر آشنا شده و مصرف کرده ولی هنوز اعتیاد پیدا نکرده است.
۳) پیش گیری از ازدیاد مقدار مصرف و معالجه معتاد و جلوگیری از تسری اعتیاد معتاد به افراد دیگر.
لذا پیش گیری شامل سه مرحله اساسی می باشد.
▪ مرحله اول
مهم ترین مرحله و هدف، آن است که نفی از مواد مخدر و زیان آن با فرهنگ اصیل ما آن چنان آمیخته شود که جامعه آزمودن آن را آزمودن نیش عقرب بداند، اقدامات و آموزش های اقشارآسیب پذیر به نحوی صورت گیرد که افراد هرگز رغبتی به استعمال مواد مخدر از خود نشان ندهند، همان طوری که رغبتی به خوردن مردار ندارند.
▪ مرحله دوم
جلوگیری از معتاد شدن است و باید با پی بردن به نخستین بار مصرف مواد مخدر بلافاصله اقدامات لازم را (با توجه به ویژگی های مصرف کننده و شناخت عوامل رو آوری او به مصرف مواد مخدر) انجام داد تا از تکرار مصرف جلوگیری و از سقوط او به دام اعتیاد جلوگیری شود.
▪ مرحله سوم
این مرحله، در حقیقت بازپروری معتاد است که بتواند به زندگی عادی قبل از اعتیاد برگردد و بازتوانی تحقق یابد، این پیش گیری یا بازپروری موجب می شود که آثار و علایم به تدریج کم شود مثلا از زیاده طلبی جلوگیری می کند، از بروز آثار محرومیت به تدریج کاسته می شود و وابستگی جسمانی معتاد در وهله اول و سپس وابستگی روانی او با به کارگیری شیوه های ویژه از بین می رود، ولی باید دانست در این مرحله که در واقع معالجه بعدی اعتیاد باید نامید چه بسا لازم می شود از جایگزین استفاده شود و پس از انقطاع وابستگی جسمانی ضرورت دارد ترک اعتیاد داده شده، مدت ها تحت نظارت مراکز خاصی قرار گیردو مراقبت های ویژه به عمل آید تا بر اثر عدم انقطاع، قطع وابستگی روانی فرد مجددا به مصرف مواد مخدر روی نیاورد و از عود جلوگیری شود.
یکی از ویژگی های فردی، که انسان ها را به دام اعتیاد می کشاند این است که تمام کسانی که به طرف مصرف مواد مخدر می روند یک، دو یا چند بار آن را مصرف می کنند، تصورشان این است که هر وقت بخواهند می توانند مصرف مواد را کنار بگذارند و فکر می کنند، آن که معتاد می شود دیگری است نه او، و این بزرگ ترین اشتباه است، زیرا ماده ای که اعتیاد آور است، خاصیتش معتاد کردن فردی است که آن را مصرف می کند افراد بدون آن که بخواهند متوجه شوند به دام اعتیاد اسیر می شوند، خاصیت عقرب، نیش زدن است و اگر کسی با آن تماس پیدا کند مسلما باید عواقب سوء و حتی کشنده بودن زهر عقرب را پذیرا شود، این باور باید جزو فرهنگ جامعه تلقی شود که هر کس مواد مخدر مصرف کند در سراشیبی سقوط به دام اعتیاد قرار گرفته و تنها راه جلوگیری ازسقوط، دوری از مصرف مواد مخدر است.
از جمله مضرات و زیان های فیزیکی مواد مخدر می توان به موارد زیر اشاره کرد:
۱) زیان های جسمی روانی تریاک و مشتقات آن: مغز انسان که مرکز پیچیده ترین واکنش هاست به طور تدریجی آکنده از تجربیاتی می شود که وی را قادر به زیستن می کند، ورود مرفین یا هروئین کار دستگاه اعصاب را در سطوح گوناگون تغییر می دهد و درصورتی که این تغییر تداوم یابد آن دستگاه را به بدکاری مزمن و دایمی سوق خواهد داد که نتیجه آن در زندگی فردی، خانوادگی و اجتماعی شخص منعکس خواهد شد.
مرفین، اثرات تحریکی چون تهوع، استفراغ، تنگ شدن مردمک چشم و انقباض عضلات روده بر دستگاه اعصاب مرکزی دارد.
مرفین و تشابهاتش سبب اختلال در هضم، جذب و یبوست شدید می شوند و گاهی هم ممکن است دردهای شکمی را در پی داشته باشد.
نشانه های محرومیت و یا نرسیدن تریاک در معتاد، علاوه بر بی تفاوتی جسمی، اضطراب شدید، بی خوابی، اسپاسم های عضلانی، تعرق، احساس سرما، لرزش ناشی از سرما، آبریزش چشم و بینی و بسیاری از بیماری های جسمی و روانی دیگر به همراه دارد.
یکی از عوامل عمده در روی آوردن به مصرف مواد مخدر خصوصیات و ویژگی های فردی است که منشاء آن ضعف نفس، بی ایمانی به خدا و خودناباوری است. انسان امروز باید به قدری خود را باور کند و اعتماد به نفس و اعتقاد و ایمانی قوی داشته باشد که تحت تاثیر فرهنگ های مبتذل و مخرب قرار نگیرد و ناهنجاری های اجتماعی نتواند او را وادارد کند برای گریز از ناهنجاری های اجتماعی که به او تحمیل می شود به مواد مخدر پناه ببرد.
ما باید آموزش را در حدی موثر و قوی انجام دهیم که افراد ضعیف النفس خود را باور کنند و معتقد شوند که مواد مخدر هیچ مشکلی را حل نمی کند، جز این که بر آن می افزاید و برای حل مشکلات باید به دنبال راه چاره عاقلانه بروند نه آن که خود را زبون و خوار، به اسارت مواد مخدر بدهند.
تربیت فرزندان متکی به نفس که خود را باور کرده باشند از راه های پیش گیری از اعتیاد به مواد مخدر است.
تریاک از جمله داروهای گیاهی است که به صورت گیاه کامل در طبیعت وجود دارد و بسیاری از ترکیبات آن را به خوبی می شناسیم
شربت تریاک یا تریاک ، بهترین گزینه دارویی برای درمان انواع اعتیاد .
آن گونه که تاریخ طب و داروسازی حکایت می کند ، از زمانی که بشر با مسئله بیماری و استفاده از دارو برای مقابله و یا درمان بیماری ها آشنا شد تا سال ۱۸۵۱ میلادی تمامی داروها طبیعی بوده و بشر بدون تغییر در ساختار آن ها از این داروها که در طبیعت در دسترس او بوده استفاده می کرده است . در سال ۱۸۵۱ اولین فراورده و داروی سنتتیک یا شیمیایی به دست انسان ساخته شد و آن فراورده ، اوره نام داشت . به بیان دیگر تمامی داروهای شیمیایی و سنتتیک که امروزه در دسترس بشر قرار دارد حاصل یک و نیم قرن گذشته می باشد .
در ابتدا تصور می شد انسان به کشف و موفقیت بزرگی دست یافته و دیگر نگرانی چندانی برای مقابله و درمان بیماری ها نخواهد داشت زیرا به راحتی می توانست انواع داروها را بدون محدودیت تولید کند اما با گذشت سه چهار دهه از ورود داروهای شیمیایی به عرصه طب و طبابت ، عوارض زیان بار مصرف داروهای شیمیایی چهره خود را آشکار کرد . عوارض و زیان های مصرف داروهای شیمیایی تا جایی پیش رفت که دیگر واژه عارضه و زیان ، بیان کاملی از حالات ایجاد شده در اثر مصرف داروهای شیمیایی نبود و واژه فاجعه نیز در بیان این نتایج به کار گرفته شد . تالیدومی فاجعه ای بود که بوسیله داروهای شیمیایی به وجود آمد و حاصل آن ۲۵ هزار کودک ناقص الخلقه بود که هنوز هم در صورت زنده بودن آن ها ، کارخانه های سازنده داروهای مسبب به آن ها غرامت می پردازند .
دانش فارماکولوژیک و داروشناسی معتقد است هیچ داروی شیمیایی وجود ندارد که بدون عارضه و زیان باشد . داروهای شیمیایی اثرات مفید بسیاری نیز دارند و خدمات زیادی به بشریت ارائه داده اند اما دانش داروسازی به دنبال راه هایی است که بتواند به داروهایی دست یابد که حداقل عوارض را داشته باشند . در همین راستا در حال حاضر استفاده از داروهای گیاهی و طبیعی به جای داروهای شیمیایی موضوعی است که اهمیت به سزایی یافته زیرا تجربه ثابت کرده است که داروهای گیاهی هرگز عوارض و زیان های داروهای شیمیایی را ندارند .
این که چرا داروهای گیاهی عوارض خطرناک داروهای شیمیایی را ندارند ، موضوعی است که تا حد امکان به آن اشاره می کنیم .
اصولاً ، داروی گیاهی به دارویی گفته می شود که کل گیاه به صورت کامل مورد استفاده قرار گیرد . داروها و گیاهانی که ما آْن ها را تحت عنوان دارو و یا داروی گیاهی می شناسیم دارای ترکیبات بیشماری هستند . این ترکیبات در کنار یکدیگر وضعیت بسیار متعادلی را به وجود می آورند که در این وضعیت و تعادل حساس هیچ یک از ترکیبات دارای عوارض و زیان نخواهد بود زیرا خواص یکدیگر را تعدیل می کنند و بعضی از ترکیبات دقیقاً وظیفه خنثی کردن عوارض دیگر ترکیبات را دارند . زمانی که ما کل گیاه را به صورت کامل مورد استفاده قرار می دهیم ، دارای هیچ گونه عارضه ای نخواهد بود و یا این که حداقل عوارض را خواهد داشت ضمن این که اثر بخشی دارویی خود را نیز خواهد داشت .
به عنوان مثال چای ماده ای است که طبق آخرین تحقیقات انجام شده دارای ۱۳۰۰ نوع ترکیب و ماده مختلف می باشد و تا سال ۲۰۰۲ حدود ۵۱ اثر دارویی آن شناخته شده است . میلیون ها انسان در طول روز بارها و بارها چای می نوشند بدون این که عارضه منفی به جای بگذارد زیرا ترکیبات چای همه درکنار هم مصرف می شوند . حال اگر با استفاده از علم سنتز و تکنولوژی داروسازی ، ترکیبات چای را از یگدیگر جدا کنیم و جداگانه مورد استفاده قرار دهیم ، قطعاً دارای عوارض خطر ناک خواهند بود زیرا در به کار گیری ترکیبات به صورت جداگانه حالت تعادل اولیه که ناشی از در کنار هم قرار گرفتن ترکیبات مختلف و تعدیل خواص و عوارض آن ها می باشد ، دیگر وجود ندارد .
دانش داروسازی به این نکته مهم پی برده است و بر همین اساس امروزه یکی از مهم ترین تبلیغات شرکت های داروسازی دنیا طبیعی بودن محصولات آن هاست و مصرف کنندگان دارو نیز به این مهم توجه دارند به گونه ای که در کشور آلمان که بزرگترین تولید کننده داروهای شیمیایی دنیاست ، ۷۰% درصد داروهایی که در این کشور مصرف می شود گیاهی است و یا در کشور ژاپن بیش از ۵۰% درصد داروهای مصرفی گیاهی می باشد و به طور کل در دنیا حدود ۴۰% درصد داروهایی که مورد استفاده قرار می گیرد گیاهی است و ۶۰% درصد شیمیایی در حالی مصرف داروهای گیاهی روز به روز افزایش می یابد .
دانشمندان معتقدند تمامی داروهای درمان کننده اساسی که بشر در اختیار دارد گیاهی هستند نه شیمیایی . به عنوان مثال داروهایی که به عنوان داروی ضد سرطان و یا درمان کننده قطعی بسیاری از بیماری ها مورد استفده قرار می گیرند فقط و فقط گیاهی هستند . به گفته بعضی از متخصصین برای درمان کامل سرطان اساساً داروی شیمیایی وجود ندارد و تنها داروی درمان کننده کامل سرطان دارویی است به نام تاگزوتر که کاملاً گیاهی است .
آتروپین نیز که یکی از داروهای اساسی مورد استفاده در پزشکی امروز می باشد ، دارویی است کاملاً گیاهی .
جالب است بدانید پس از گذشت ۷۰ سال از علم و دانش ساخت داروهای ضد درد ، تا کنون هیچ دارویی نتوانسته است با تریاک و ترکیبات آن رقابت کند.
دیدگاه کنگره ۶۰
تریاک از جمله داروهای گیاهی است که به صورت گیاه کامل در طبیعت وجود دارد و بسیاری از ترکیبات آن را به خوبی می شناسیم مانند مورفین ، کدئین ، نارسئین ، نارکوتین ، پاپاورین و غیره که تاکنون بشر از شناخت کامل این ترکیبات و خواص دارویی آن ها عاجز بوده است . تمامی این ترکیبات در دانش داروسازی جایگاه بسیار مهمی دارند و داروهای بیشماری که بسیار حیاتی نیز هستند از تریاک ساخته می شوند .
سوء مصرف و یا استفاده بی حد و حصر و نا به جا از تریاک ، دارای عارضه ای می باشد به نام اعتیاد که همه با آن آشنا هستیم اما این را هم بدانیم که بعد از جدا کردن ترکیبات تریاک و استفاده جدا گانه از آن ها عوارض بسیار خطرناک مصرف بی رویه آن ها آشکار شد و اعتیاد های جدیدی پا به عرصه وجود گذاشت که به مراتب خطرناکتر و مخرب تر از اعتیاد به تریاک می باشند . مواد مخدر ویرانگر و خطرناک عمدتاً موادی هستند که از ترکیبات جدا شده تریاک ساخته شده اند در حالی که اعتیاد به خود تریاک هرگز چنان تخریب هایی به جای نمی گذارد .
در اواخر قرن نوزدهم دانشمندان آلمانی با استفاده از مورفین که یکی از ترکیبات تریاک است و ترکیب آن با انیدرید استیک برای درمان اعتیاد به تریاک ، دارویی را ساختند که هرویین یا استیل مورفین نامیده شد و نه تنها کمکی به درمان اعتیاد به تریاک نکرد بلکه فاجعه ای را رغم زد که هیچ گاه بشریت آن را از یاد نخواهد برد.
از آن زمان تا کنون داروهای بیشماری برای درمان اعتیاد به مواد مخدر پا به عرصه وجود گذاشته است که هرکدام از آن ها برای جبران و پوشش زیان ها و تخریب داروهای قبلی ساخت بشر برای درمان اعتیاد ، ساخته شدند اما هرکدام عوارض و فجایع جدیدی را به وجود آورد .
متادون یکی دیگر از فراورده هایی شیمیایی است که برای درمان اعتیاد ساخته شد اما خود اعتیادی را به وجود آورد که عملاً دانش بشری هیچ راهی برای خروج از اعتیاد به متادون پیدا نکرده است . طیق آخرین تحقیقات انجام شده در یکی از کالج های لندن بیشترین آمار خود کشی در بین مصرف کنندگان مواد مخدر متعلق به مصرف کنندگان متادون است . مصرف کنندگان متادون دچار چنان افسردگی می شوند که چهره آن ها بیشتر شبیه چهره انسان های مرده است تا انسان های زنده . آیا دارویی که خود چنین اعتیادی دارد می تواند داروی نجات بخش مصرف کنندگان مواد مخدر باشد ؟
در گستره وسیع دنیایی که در آن زندگی می کنیم ، علم و دانش فارما کولوژیک ، داروهای شیمیایی رنگارنگ با تبلیغات آنچنانی و ساخته شده در پیشرفته ترین آزمایشگاه ها و صنایع داروسازی دنیا ، تا کنون هیچ دارویی برای درمان قطعی اعتیاد بدون ایجاد اعتیاد جدید ، ساخته نشده است . هر داروی جدیدی که برای درمان اعتیاد معرفی می شود خود اعتیاد جدیدی را به وجود می آورد و معلوم نیست که این تراژدی غم انگیز تا کجا ادامه خواهد داشت . مگر این که بشر متوجه موضوعی که در ابتدا به آن اشاره کردیم بشود و آن چیزی نیست جز استفاده از گیاه کامل تریاک برای درمان انواع اعتیاد به مواد مخدر . گیاه کامل تریاک دارای خواص شگفت انگیزی است که ناشی از در کنار هم قرار گرفتن ترکیبات مختلف آن می باشد که در کنار یکدیگر معجون شگفت انگیز ، متعادل و قدرتمندی را در درمان اعتیاد به انواع مواد مخدر به وجود آورده است که بشر نظیر آن را تاکنون ندیده و نخواهد دید. ترکیبات ضد درد ، آرامبخش ، خواب آور و در عین حال ضد افسرگی و نشاط آور تریاک تعادلی است که برای درک و پی بردن به اثرات قدرتمند درمانی آن به سال ها کاوش و تحقیق نیازمند است . این درحالی است که هیچ کدام از داروهایی که تاکنون از ترکیبات تریاک به صورت جداگانه ساخته شده اند هرگز چنین اثر بخشی را نداشته اند . ما در کنگره ۶۰ پس از ۱۰ سال تحقیق و کاوش که سر آغاز آن با حرکت مهندس حسین دژاکام در درمان اعتیاد خود با استفاده از روش درمان تدریجی یا کاهش پله ای مصرف در پله های ۲۱ روزه و در مدت ۱۱ ماه با استفاده از تریاک به عنوان دارو شکل گرفت ، با علم ، تجربه ، تفکر و مشاهدات عینی و نتایج مسلم و قطعی که صدها و هزاران نمونه حی و حاضر که در حد حرف و سخن نیست بلکه قابل ارائه و مشاهده برای طالبان علم و حقیقت می باشد دریافتیم که تریاک بهترین ، کاملترین ، سالم ترین ، کم عارضه ترین و با راندمان ترین داروی درمان اعتیاد در تمام دنیا برای تمام اعتیاد ها از هر نوع و با هر نوع ماده مخدر می باشد. قدرت شگفت انگیز تریاک نه تنها برای درمان اعتیاد به خود تریاک و هرویین ، بلکه برای درمان اعتیاد به قرص و داروهای شیمیایی ، کرک و شیشه حیرت انگیز است و بسیار خوشحالیم که مسئولین و متولیان امر درمان اعتیاد در کشور ما با درک عمیق و آگاهانه از صورت مسئله اعتیاد در حرکتی پیشگامانه و کاملاً علمی ، و بسیار جلوتر از محققان و دانشمندان دنیا پی به اهمیت دارویی تریاک برده و استفاده از شربت تریاک که فرآورده گیاه کامل تریاک می باشد و بهترین گزینه دارویی برای درمان اعتیاد به انواع مواد مخدر از جمله کرک و شیشه می باشد را در دستور کار سیستم درمانی کشور قرار داده اند .
نویسنده :
مسافر علی خدامی دیده بان تحقیقات کنگره ۶۰
رفرنس :
۱- دکتر محمد حسین صالحی دانشیار دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی تهران ( مصاحبه رادیویی با رادیو گفتگو).
۲- مقالات و دیدگاه های کنگره ۶۰
http://www.congress60.org/
سایت فرزند کعبه
معتادان: ریشه کنی مواد مخدر را به ما بسپارید / کراک و شیشه تورم ندارد
تولید و فروش مواد مخدر در تهران آنقدر
زیاد شده که نیازی نیست خودت را برای تهیه آن به زحمت بیاندازی، از هر
نقطه تهران که اراده کنی می شود هر نوع موادی را ظرف 5 دقیقه تهیه کرد و
در بیشتر نقاط شهر با یک تلفن جنس را تحویلت می دهند...
به گزارش
خبرنگار مهر، شاید دیدن شهروندانی که تا دیروز در دانشگاه، محل کار، کوچه
و خیابان به عنوان همشهری و یا هم محله ای در کنار آنان زندگی می کردیم در
کمپهای ترک اعتیاد قابل باور نباشد. تصور بسیاری از ما از معتادان افراد
بزهکار، زندانیان، اقشار کم درآمد و بی سواد جامعه و... است حال آنکه
اکنون دیگر نمی توان افرادی را که در دام این بلای خانمانسوز گرفتار شده
اند تنها در این گروه از اقشار جامعه یافت. این روزها دیگر دیدن افراد
تحصیلکرده و مرفه در کمپهای ترک اعتیاد اتفاق نادر و یا تعجب برانگیزی نیست
از سوی دیگر، سالهاست که خبرنگاران، گزارشگران و اهالی رسانه در باب آسیب اجتماعی اعتیاد و راهکارهای پیشگیری و مقابله با آن قلمفرسایی می کنند و مسئولان هم دائما از از طرحها و برنامه های اجرا شده و یا در آستانه اجرا برای کاهش و یا ریشه کنی مواد مخدر سخن می گویند. در این بین همیشه برای افکار عمومی این سئوال مطرح بوده و اکنون نیز هست که چرا با وجود همه این حساسیتها و اقدامات مختلفی که توسط نهادهای مختلف انجام می شود ایران همچنان در رتبه های نخست خرید و فروش و مصرف مواد مخدر جهان قرار دارد و سالانه بسیاری از جوانان ایرانی در دام این اهریمن خوش خط و خال گرفتار می شوند
این بار برای یافتن پاسخ این سئوال به سراغ هیچ مسئولی نرفتیم بلکه پاسخ آن را با زندگی یک روزه در کمپ و در گفتگو با معتادانی که گرانبهاترین لحظات عمر خود را در کمپهای ترک اعتیاد می گذرانند در میان گذاشتیم
حیرتم وقتی بیشتر می شود که همه آنها متفق القول می گویند آنقدر تولید و فروش مواد مخدر در تهران زیاد شده که نیازی نیست خودت را برای خرید مواد به زحمت بیندازی. از هر نقطه تهران که اراده کنی می شود هر نوع موادی را در 5 دقیقه تهیه کرد. حتی در مناطق مرفه نشین. در بیشتر نقاط تهران با یک تلفن جنس را تحویلت می دهند. از خود پرسیدم راستی یک کتاب و اثر فرهنگی را اگر بخواهیم تهیه کنیم چقدر باید وقت بگذاریم؟
بازار تهران بهترین بازار فروش مواد مخدر
علیرضا کارشناس عمران که دو روز به جشن تولد پاکی اش مانده می گوید "من با 15 سال اعتیاد در پایتخت می توانم به عنوان یک کارشناس در زمینه تهیه مواد نظر دهم. بهترین مکان برای فروش مواد مخدر بازار تهران است که چند دلیل دارد. اول اینکه ازدحام جمعیت در بازار چهره فروشنده را تابلو نمی کند. دوم آنکه هر فروشنده ای حوزه استحفاظی خودش را دارد و مشتریها را می شناسد و مهمتر از همه قیمت مناسب و کیفیت خوب مواد است. البته چون تعداد مصرف کنندگان مواد در بین بازاریان زیاد است مکان خوبی برای عرضه بیشتر مواد است و بازار فروشندگان داغتر شده است. اکثر بچه های کمپ هم در گذشته موادشان را از بازار تهران تامین می کردند. به عنوان نمونه چهار راه سیروس و بازار مولوی محل پاتوق فروشندگان مواد مخدر است اصلا یک کوچه است که همه خریداران خرد در حال تهیه مواد از فروشندگان مواد مخدر هستند. در سالهای گذشته این مواد به صورت بسته بندی و مخفیانه تهیه می شد ولی امروز فروشنده یک کیسه موادمخدر در دست دارد و می گوید چقدر می خواهی؟
فروشنده و مصرف کننده مواد را تنها با یک نگاه می شناسیم
گروه دیگری از معتادانی که تازه وارد کمپ شده بودند در مورد اینکه چگونه می توانید فروشنده مواد مخدر را در کوچه، خیابان و بازار تشخیص دهید چنین پاسخ می دهند: "ا گر دوران مصرف موادت زیاد باشد و کمی هم باهوش باشی به راحتی میان یکهزار نفر هم فروشنده مواد را به راحتی پیدا می کنی. شناسایی مصرف کننده هم جای خودش را دارد نیازی هم به آزمایش نداریم ما را ببرید داخل کلانتری یا زندان ظرف مدت نیم ساعت تمام معتادان را کت بسته تحویلتان می دهیم
کراک هر گرم 6 هزار و شیشه هر گرم 10 هزار تومان
"هوشنگ " یکی از اعضای کمپ می گوید: "یکی از ویژگیهای دنیای مواد مخدر یکسان بودن قیمتهاست. تورم و قانون هدفمند کردن یارانه ها روی آن تاثیر ندارد. همه جای کشور قیمت یکسان است. الآن آخرین قیمت بازار در سال 89 برای هر گرم کراک 6 هزار تومان، سه گرم تریاک دوهزار تومان و شیشه هر گرم 10 هزار تومان است. البته باید بگویم که قیمت مواد مخدر در مشهد کمی ارزانتر است و آنهایی که مصرف بالا دارند احتیاج یک سالشان را از مشهد تهیه می کنند
در تولید کراک و شیشه خودکفا شدیم
امید 29 ساله با مدرک تحصیلی پنجم ابتدایی یکی دیگر از اعضای کمپ است که پس از 10 سال مصرف پاک شده است. می گوید: " تاریخچه شیشه را بیایید از من بپرسید. چون به نظر من اولین کسی که در ایران شیشه مصرف کرده من بودم. قبلا شیشه از کشور مالزی وارد ایران می شد و کیفیت مرغوبی داشت من هم اولین بار در یکی از شهرهای مرزی شیشه و شیوه تهیه آن را دیدم و یاد گرفتم. بعدا هم همان شخصی که وارد کرد توانست در ولنجک تهران مرکز عرضه شیشه را پایه گذاری کند. بعدها فروشندگان مواد وقتی که دیدند مصرف کنندگان شیشه زیاد شدند تصمیم گرفتند خودشان شیشه تولید کنند. رفتند مالزی و یکی از زنانی که در کارخانه تولید شیشه بود را به ایران آوردند. زن مالزیایی بعد از اینکه روش تولید شیشه را آموزش داد و رفت تولید کنندگان متوجه شدند که عوارض شیشه خیلی بیشتر از نوع اصلی آن است. به قول معروف فوت آخر را این خانم زرنگ یاد نداد و رفت. ولی امروز با تولید صدها آزمایشگاه در سطح کشور از نظر تولید شیشه خودکفا شده ایم. آزمایشگاهها هم که به اصطلاح به آنها "آشپزخانه" می گوییم با ترکیب زاج، تفازوئین، آنتی هیستامین و... و ترکیب با بخار شیمیایی شیشه مصرفی کشور را تولید می کنند
حاضریم با آزمایشگاههای بهزیستی رقابت کنیم
حسن 38 ساله با 15 سال سابقه اعتیاد می گوید: " قدیمها که تریاک و حشیش و هروئین فاز می داد دردسرهای خودش را داشت. برای کشیدن اینها نیاز به منقل، زغال و بافور و زرورق داشتیم و بوی ناشی از کشیدن مواد هم تا ساعتها در خانه و بدن و محل کار باقی می ماند. ولی امروزه تنها با یک فندک 500 تومانی می توانی حتی در خیابان هم شیشه یا کراک مصرف کنی بو و دودی هم ندارد، کسی هم شک نمی کند. تازه نعشگی کراک و شیشه هم بیشتر است ولی باز هم ما می توانیم شیشه ای ها و کراکی ها را از بین هزاران نفر تشخیص دهیم . حتی می توانیم با آزمایشگاههای مواد مخدر و بهزیستی رقابت کنیم
اگر من رئیس ستاد مبارزه با مواد مخدر بودم...
"حسین" 27 ساله، دیپلمه و بافنده تریکو که چند ماهی است پاک شده به خبرنگار مهر می گوید: "من با اعتماد به نفس می گویم می توانم مصرف مواد مخدر و تعداد معتادان و فروشندگان مواد را در مدت 6 ماه به نصف کاهش دهم. فقط کافی است به من اختیار و قدرت بدهند. اولین اقدام قبل از شروع طرح ساخت یک زندان یا اندرزگاه بزرگ و مخصوص است. بعد تمام آزمایشگاهها را به کمک بچه های کمپ شناسایی و عوامل را دستگیر و به زندان می اندازیم. حرکت بعدی جمع آوری تمام معتادان و فروشندگان کشور است. بعد یک لایحه به مجلس می بردم که زیر یک میلیون تومان مواد را هم زندانی کنند. شما الان خودتان می توانید بروید و ببینید یک فرد مصرف کننده یا فروشنده که زیریک میلیون تومان مواد حمل می کند و دستگیر می شود در دادگاه فقط جریمه یا فوقش به چند ضربه شلاق محکوم می شود و بعد هم آزاد می شود
اگر یارانه داشتم معتادان را پس از ترک شاغل می کردم
مسئول کمپ هم می گفت: من در مدت این دو سال فعالیت بیش از پنج هزار معتاد را پاک کرده ام که تمامی آنها دارای پرونده اند. از این تعداد 200 نفر صد درصد دیگر به مواد رجوع نکرده و مشغول به کار و زندگی هستند و سایر آنها هم هنوز دوران نقاهت و آموزششان به پایان نرسیده است
وی افزود: من به شما اطمینان می دهم که ستاد مبارزه با مواد مخدر و بهزیستی با میلیاردها تومان هزینه و برنامه در مقایسه با هزینه هایی که من کرده ام نتوانسته اند این تعداد معتاد را به زندگی برگردانند
به گفته مسئول این کمپ بسیاری از معتادان پس از ترک حتی نمی توانند شکمشان را سیر کنند و دوباره به اعتیاد برمی گردند در حالی که من می توانم آنها را بیشتر نگه داشته و با تولید کار و کارآفرینی آنها را شاغل کنم ولی حمایت نمی شوم و یارانه ها هم برای دولتیهاست و بخش خصوصی مرده است. اگر من مسئول ستاد مبارزه با مواد مخدر و بهزیستی بودم مدیریت کمپها را بر عهده خود معتادان پاک شده قرار می دادم
گزارش از سید هادی کسایی زادهزنگ خطر مصرف مواد مخدر صنعتی در کشور
مدیر کل امور اجرایی ستاد مبارزه با مواد مخدر ریاست جمهوری با بیان اینکه تریاک رتبه نخست مصرف توسط معتادین را در کشور دارد گفت: کراک وشیشه به دلیل سهولت در مصرف و قیمت پایین تر، مواد مخدری مصرفی بعدی در کشور می باشد.
به گزارش دانانیوز، مسعود زاهدیان در گفتگو با خبرنگار مهر در شهرکرد اظهار داشت: گرایش اقشار جامعه به خصوص جوان برای مصرف مواد مخدر صنعتی از قبیل، شیشه، کراک، کریستال و... زنگ خطری برای کشور است.
وی افزود: در حال حاضر بالاترین مصرف مواد مخدر تریاک، کراک وشیشه به دلیل سهولت در مصرف و قیمت پایینتر مواد مخدری مصرفی بعدی در کشور است.
زاهدیان به گرایش مصرف مواد مخدر صنعتی در کشور اشاره کرد و عنوان کرد: علت اصلی استفاده از این مواد تبلیغات سوء شبکه های قاچاق در مورد تاثیر مصرف این مواد بر روی شادابی، جوان ماندن، لاغری و ... است.
وی با بیان اینکه مصرف مواد مخدر صنعتی از قبیل شیشه، قرصهای اکستازی، مواد نیروی زای بدن سازی و ... بخشی از موادی هستند که اثرات مخدری و روانگردانی دارند و قاچاقچیان مواد مخدر این را کذب می دانند، خاطر نشان کرد: اطلاعات علمی و پژوهشهای ما نشان داده اثرات مواد مصرفی صنعتی بعد از یک مدت مخرب ترین تاثیرات رابرای فرد به دنبال دارد.
زاهدیان افزود: ترتیب مصرف مواد مخدر در کشور تریاک، کراک افغانی، هروئین، شیره تریاک، حشیش، کریستال، و... می باشد که برای مسئولان کشوری نگرانی هایی را ایجاد می کند.
وی با بیان اینکه اکثر واردات مواد مخدر مصرفی از کشورهای جنوب شرقی وکشورهای اروپایی است اذعان داشت: بیشتر واردات مواد مخدر در کشور از استان های حاشیه شرقی کشور می باشد.
زاهدیان خاطر نشان کرد: در جلسه ستاد مبارزه با مواد مخدر در استان چهارمحال و بختیاری اقدامات تخصصی برای اردوگاه های باز پروری تصمیم گیری شده است.
وی یاد آورشد: حضور معتادان در جامعه موجب شیوع بیماری زیادی در جامعه است.
زاهدیان با بیان اینکه حضور معتادین در جامعه موجب از هم پاشیدن یک خانواده و حتی یک محله می شوند بیان داشت: بهترین مکان برای پیشگیری از اعتیاد، کانون خانواده ها می باشد.
وی با بیان اینکه هرچه انسجام گرمایی و واگرایی بیشتردر بین خانواده ها وجود داشته باشد، تصریح کرد: گرایش مواد مخدر در بین اقشار جوان کمتر خواهد شد.
زاهدیان اذعان داشت: در بحث پیشگیری مصرف مواد مخدر سازمان های آموزش وپرورش، سازمان ارشاد وفرهنگ اسلامی و ارگان های فرهنگی و... اقدامات پیشگیرانه را توسعه دهند.
وی تصریح کرد: فعالیت های پیشگیری و برخورد انتظامی باید در آخرین مرحله صورت گیرد.
زاهدیان با اشاره به اینکه قانون موجود اشکالاتی دارد بیان داشت: اگر این قانون به خوبی درجامعه استفاده شود نتیجه خوبی را می توانیم به دست آوریم.
وی با با بیانه اینکه محیط زندان ها باید تغییر کند و از حالت عمومی خارج شود، خاطر نشان کرد: قاچاقچیان مواد مخدر باید در شرایط سخت ویژه مجازات شوند.
زاهدیان یاد آور شد: مردمی کردن نهضت مبارزه با مواد مخدر تاثیر در مکملها اعتیاد و همچنین احساس مسئولیت مردم جامعه را در پی دارد.
تبیین جامعهشناختی اعتیاد و عوامل موثر بر آن
مفاهیم علوم اجتماعی - آسیبهای اجتماعی/١
تبیین جامعهشناختی اعتیاد و عوامل موثر بر آن / بخش اول
اشاره:
آنچه که در پی میآید، ویرایش نخست اولین بخش از مقالهی «تبیین جامعهشناختی اعتیاد و عوامل موثر بر آن» از مجموعهی مقالات آشنایی با مفاهیم علوم اجتماعی، ویژهی خبرنگاران سیاستی و سیاست پژوهاناجتماعی ست که در سرویس مسائل راهبردی دفتر مطالعات خبرگزاری دانشجویان ایران تدوین شده است.
سرویس مسائل راهبردی خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، به دنبال بررسی موضوع مهندسی فرهنگی و اهمیت پیشگیری و کنترل آسیبهای اجتماعی در این زمینه به بررسی این موضوع میپردازد.
این مقاله ضمن معرفی دیدگاه جامعهشناسان در بررسی پدیدهی اعتیاد، به توضیح دربارهی نظریهی آنومی و مصرف مواد مخدر میپردازد. در بخشهای بعدی این مقاله، دیگر نظریههای جامعهشناسی دربارهی اعتیاد توضیح داده خواهد شد.
مقالات «آشنایی با مفاهیم علوم اجتماعی» با ادبیاتی ساده، مفاهیم تخصصی را برای خواننده توضیح میدهند که با استفاده از آنها تا حدودی میتوان به ارزیابی سیاستگذاری اجتماعی پرداخت. سرویس مسائل راهبردی ایران، آشنایی با مفاهیم تخصصی و فنی در هر حوزه را مقدمهی ایجاد یک عرصه عمومی برای گفت وگوی دانشگاهیان و حرفهمندان با مدیران و سیاستگذاران دربارهی سیاستها و استراتژیها و برنامهها در آن حوزه میداند و اظهار امیدواری میکند تحقق این هدف، ضمن مستند سازی تاریخ فرآیند سیاستگذاری عمومی و افزایش نظارت عمومی بر این فرآیند، موجب طرح دیدگاههای جدید و ارتقای کیفیت آن در حوزههای مختلف شود. سرویس مسائل راهبردی ایران ضمن اعلام آمادگی برای بررسی دقیقتر نیازهای خبرنگاران و سیاستپژوهان محترم، علاقهمندی خود را برای دریافت (ahbord.isna@gmail.com) مقالات دانشجویان، پژوهشگران، حرفهمندان، مدیران و سیاستگذاران محترم در ارائهی عناوین جدید مقالات و یا تکمیل یا ویرایش آنها اعلام میکند.
در ادامه متن کامل این مقاله به حضور خوانندگان تقدیم میشود.
تبیین جامعهشناختی اعتیاد و عوامل مؤثر بر آن
واژگان
اعتیاد:
اعتیاد به معنی "عادت کردن، خو گرفتن به مواد؛ حالتی است که به وسیله مصرف مداوم ماده تخدیر کننده چه به طور طبیعی و چه مصنوعی ایجاد میشود. اعتیاد نوعی مکانیزم دفاعی است که برخی افراد جهت فرار از عذاب و موقعیت رنجآور خود بدان متوصل میشوند."
طبق تعریف دیگر، اعتیاد "الگوی رفتاری است که با دل مشغولی به مصرف مواد روانگردان شامل وابستگی، اجبار و برگشت به حالت اولیه مشخص میشود."
اعتیاد به مواد مخدر حالت مزمن اعتیاد است که دسترسی نداشتن به مواد موجب بروز علائم محرومیت میشود.
معتاد به مخدر:
"کسی که به مواد مخدر وابستگی جسمی و روانی دارد و از آنجا که خود را به آن نیازمند میبیند به اجبار آن را مصرف میکند و مجبور است به علت حالت مصونیت و تحملی که در جسم و روان او نسبت به ماده مخدر ایجاد میشود، به طور مرتب مقدار مصرف خود و دفعات آن را افزایش دهد و از همین رو جسم و روان خود را هر بار بیش از پیش مصدوم میکند و روز به روز و بلکه ساعت به ساعت به این مواد کشنده و نابود کننده نیازمندتر و نسبت به آن بیاختیارتر و وابستهتر میشود، معتاد به مواد مخدر است.
مواد مخدر:
مفهوم مواد مخدر از قرن چهارم و از کلمه فرانسوی drogue به معنی "مواد خشک" گرفته شده است. یعنی "اکثر داروهایی که زمانی از گیاهان خشک به دست آمدهاند." در جوامع معاصر کلمه مواد مخدر به دو معنی است که بنابر کاربردشان تعریف میشوند.
1) مواد مخدر در معنی اول مثبت است که "نقش مهمی در پزشکی دارد."
2) در تعریف دوم که صنفی است، ویژگی طبیعی و ترکیبی این مواد منعکس نمیشود، بلکه "جنبه تخریبی و الگوهای سوء استفاده از این مواد را که زیانبخش هستند، منعکس میگردد." بنابراین مفهوم مواد مخدر "به موادی اطلاق میشود که اثرات کسلکننده و روانرنجوری (روانگردان) دارند و شامل کافئین، نیکوتین، تریاک، الکل، ماری جوانا، هروئین، کراک، شیشه و ... است."
مصرف مواد مخدر:
میلر (1995) در تعریف مصرف مواد مخدر میگوید: "مصرف تعمدی و غلطی که ناشی از بینظمی اساسی، جستوجویی برای خوشگذرانی، خوشی لذتجویان و یا غیراخلاقی است. مصرف مواد مخدر ارزشهای اجتماعی را منعکس میکند نه یافتههای علمی را."
ـ تحریک کنندهها یا محرکها (Stimulators / uppers):
این مواد شامل کوکائین، کراک، کافئین، نیکوتین و آمفتامینها است. اینگونه مواد، حوصله را با تحریک سیستم عصبی بالا میبرند و حالت خوشی را به وجود میآورند. مصرف درازمدت آن تاثیرات فرسایشی برای بدن مصرف کننده دارد.
ـ مواد توهمزا (Hallucinogens / psychedelics):
موادی که عملکردهای ادراکی را تغییر میدهند؛ بیشترین ماده مصرفی توهم زا LAD, PCP هستند که هر دوی این مواد به صورت شیمیایی تولید میشوند و هیچ مصرف مشروعی ندارند.
ـ کند کنندهها (depressants / downers):
شامل الکل، مواد افیونی مانند تریاک، هروئین، مرفین، آسپرین و باربیتوراتها است. این مواد موجب کاهش فعالیت عصبی از طریق تاثیر بر هیپوتالاموس مغز میگردند.
نظریات جامعه شناسان در باب اعتیاد و مصرف مواد مخدر
قبل از این که به نظریات جامعه شناسان در باب اعتیاد بپردازیم لازم است بنا به تعریف، اعتیاد را به دو دسته تقسیم کنیم:
1ـ اعتیاد مجاز: وابستگی و تداوم در مصرف مواد طبیعی یا مصنوعیای که به عنوان دارو شناخته شده و شامل بسیاری از مواد دارویی به ویژه آرام بخشها و خوابآورها میشوند. این مواد با تجویز پزشک و یا اغلب خودسرانه مصرف میگردند که خود نیز به دو گروه تقسیم میشود:
الف ـ اعتیاد به مواد مخدر طبیعی و مصنوعی که به عنوان دارو شناخته میشوند.
ب ـ اعتیاد به موادی که تنها از دیدگاه روانی عادتزا هستند و تداوم مصرف را ایجاب میکنند، همانند تنباکو و مشابهین آن.
در این گروه مظاهر اعتیاد به صورت دیگری غیر از آنچه که در مورد مواد خدرکننده گذشت، وجود دارد اما متاسفانه از سادهترین تا خطرناکترین و موحشترین عوارض را در معتاد و به طور غیرمستقیم در خانواده و جامعه موجب میگردد. همانند عوارض قلب و عروق، سرطان دستگاه تنفسی و ... .
2ـ اعتیاد غیرمجاز: وابستگی افراد به مصرف همیشگی مواد و بهرهگیری از عواملی که بنابر قوانین کشوری یا بینالمللی (شرعی و مدنی) غیرمجاز شناخته میشوند را اعتیاد غیرمجاز نامند. این امر در نتیجه ناپسند بودن مظاهر اعتیاد از دیدگاههای مختلف پزشکی، بهداشتی، روانی، اجتماعی و ... است.
از زمانی که مواد مخدر به عنوان مسالهای اجتماعی شناخته شده است، کوشش جهت تبیین این نکته صورت گرفته است که چرا برخی افراد به مواد مخدر وابسته میشوند، در حالی که دیگران در عین مصرف، به آن وابسته نمیگردند. برخی معتقدند این امر یک بیماری است، در حالیکه دیگران معتقدند که یک مشکل رفتاری است. اعتقاد عدهای بر این است که این امر ریشههای ژنتیکی دارد و برخی دیگر عوامل محیطی را تعیین کننده آن میدانند. عدهای آن را در یک بافت فرهنگی بررسی میکنند و عدهای دیگر آن را واکنش سازگاری فردی میدانند. بعضیها آن را بحران شخصیتی میبینند و در حالیکه برخی دیگر آن را مسالهای روانشناختی میدانند. اما نظریههای اجتماعی به بررسی ساختارهای اجتماعی و رفتار اجتماعی میپردازند، بنابراین مصرف مواد را در یک بافت اجتماعی مطالعه میکنند. دیدگاه اجتماعی اغلب، مصرف مواد را محصول وضعیتها و روابط اجتماعیای میداند که باعث ایجاد ناامیدی، ناکامی، محرومیت و احساس عمومی از خود بیگانگی در میان بخشهای آسیبپذیر جمعیت میشوند.
در زیر عواملی که با مصرف مواد توسط جوانان همبستگی مثبت دارند به طور خلاصه بیان میشود. این عوامل اغلب در محیطهای اقتصادی ـ اجتماعی محروم یافت میشوند:
1ـ خانوادههایی که اعضای آنها سابقه مصرف الکل و یا سابقه جرم و رفتار غیراجتماعی دارند.
2ـ سرپرستی ناقص والدین با واکنشهایی که از سهل انگاری تا خشونت در نوسان است.
3ـ پذیرش یا مصرف مواد مخدر توسط والدین
4ـ دوستانی که مواد مخدر مصرف میکنند.
5ـ بچههایی که در سالهای آخر تحصیلات ابتدایی ناموفق بودهاند و به هنگام نوجوانی اصلا به مدرسه علاقهای ندارند.
6ـ بچههایی که ازخودبیگانه و شورشی هستند.
7ـ رفتار غیراجتماعی در اوایل نوجوانی و به ویژه رفتار پرخاشگرانه
برخی از مطالعات به این نکته پی بردهاند که مصرف مواد مخدر در بین نوجوانان متاثر از احساس خستگی مداوم و افسردگی است. همچنین دریافتهاند که همانند جنبههای دیگر نوجوانی معمولاً با اتهام این دوره به پایان میرسد. گلامینسر و لاوین (1989) معتقدند مصرف مواد مخدر به طور معمولی یک فعالیت گروهی است که جوانان یکپارچه و متحد به طور اجتماعی انجام میدهند. این مساله در تضاد با برخی دیدگاههای روانشناختی، معتقد است که مصرف کنندگان نوجوان مواد مخدر به لحاظ اجتماعی آدمهای شایسته و توانایی هستند. مطالعات جامعهشناختی اغلب دیدگاههای متضاد در باب مصرف کننده نوجوان که یا او را منزوی و منحرف و یا همرنگ با جماعت میدانند را به چالش میکشند. جامعهشناسی همچنین به ما تذکر میدهد، مصرف موادی را که تابع موقعیت و زودگذر است را از مصرف موادی که وابستگی و اعتیاد میآورند جدا کنیم.
در انگلستان تعداد بسیار کمی از جوانان که به صورت منظم مواد غیرمجاز مصرف میکنند، در مقایسه با کسانی که برای امتحان مواد مصرف کردهاند به ما یادآوری میکنند که یک فرد جوان با مصرف یک ماده مخدر غیرمجاز ضرورتا الگوی مصرف مواد را برای همیشه دنبال نمیکند.
رویکردهای درمانی که بر نظریههای جامعهشناسی مبتنی هستند معمولاً بر اجتماعی شدن تاکید میکنند، یعنی اتخاذ ارزشهای اجتماعی و با تسلیم شدن به فرهنگی که به شدت مخالف مصرف مواد است. به عنوان مثال بر طبق الگوی فشار اجتماعی، نوجوانان مصرف مواد را هنگامی شروع میکنند که در مقابل فشارها و اثراتی قرار میگیرند که در خانواده، مدرسه، گروه همسالان و اجتماع بر آنها تحمیل میشود و اگر نوجوانان اعضای شبکههای طرفدار جامعه و شکبههای حمایت اجتماعی باشند بیشتر برگشتپذیر خواهند بود.
نظریه آنومی و مصرف مواد مخدر:
آنومی (Anomie) مفهومی مربوط به یونان باستان و به معنای فقدان قانون است. آنومی توسط امیل دورکیم جامعهشناس فرانسوی (1917ـ 1858) برای توصیف وضعیت اجتماعی غیرطبیعی به کار برده شده که در آن انسجام اجتماعی به وسیله بحرانهایی از قبیل رکود اقتصادی، تضعیف میشود.
بر اساس نظر مرتن این مساله هنگامی رخ میدهد که مردم با تضاد میان اهداف و وسایل دستیابی به آنها مواجه میشوند. فرد از جامعهای که در واقع، آرمانهای خود را نادیده میگیرد، بیگانه میشود و این فشار به ویژه در میان قشرهای آسیبپذیر جمعیت که مواد مصرف میکنند شایع است. فشاری که منجر به Anomie میشود به چهار شیوه توسط افرادی که آن را تحمل میکنند، جواب داده میشود:
1ـ همنوایی: اغلب افراد آرزوهای خود را کاهش داده و با هنجارهای اجتماعی معمول، همنوا میشوند.
2ـ طغیان: در این حالت بعضی افراد عصیانگر از پذیرش ساختار اجتماعی معمول سرباز میزنند و در صدد ایجاد یک نظم اجتماعی جدید از طریق فعالیت سیاسی یا جایگزینی سبک زندگی جدید برمیآیند.
3ـ بدعتگرایی: در این وضعیت بعضی به طرف نوگرایی گرایش مییابند. مرتن این دسته را چنین تعریف میکند: کسانی که برای دستیابی به موفقیت از وسایل غیرمشروع استفاده میکنند. به ویژه جرائم سازمان یافته مانند تجارت مواد مخدر.
4ـ گوشهگیری: پاسخ آخری که مواد مخدر را تبیین میکند، انزوا طلبی است. افرادی که از هر فعالیتی جهت دستیابی به اهداف اجتماعی معمول دوری میکنند و طرفدار کجروی میشوند. پناه بردن به مصرف مواد مخدر به معتاد اجازه میدهد وقت و انرژی خود را برای دستیابی به اهداف قابل حصول صرف کند و مصرف را بیشتر کند.
دان والد ورف معتقد است: پناه بردن به هروئین نیازمند یک زندگی فعال است. چنانچه روانشناسان ادعا دارند معتاد ممکن است افسرده روانپریش باشد و یا مواد را برای فرار از واقعیتهای زندگیاش مصرف کند. اما او در مورد الزامات زندگی که نیازمند توانایی و مهارت قابل ملاحظهای است، فعالتر میشود. برخی معتقدند اعتیاد اندک، انحراف محسوب نمیشود، یعنی فعالیتی پاره وقت که هرازگاهی فرد را به خود جلب میکند اما کل زندگی او را در بر نمیگیرد.
در مقابل، برخی دیگر معقتدند اعتیاد معتاد را درگیر زندگی فعالی میکند که اهداف مشخص دارد و در صدد برآوردن نیازهای جسمی خاصی است، اگرچه انگیزه افراد برای مصرف مواد با شیوههای روی آوردن به هروئین بین معتادان، متفاوت است، فرد به طور واضح یک سائق جذاب را تجربه میکند، زندگی فعالی دارد و بخش مهمی از یک گروه اجتماعی است.
ادوارد پربل و جان کی (1995) استدلال میکنند که اعتیاد به هروئین، چیزی غیر از یک فرار نیست، آنان در طول هفته با فعالیتهای زیادی مواجه میشوند. لحظات کوتاه خوشی پس از مصرف مقدار کمی هروئین فقط قسمت ناچیزی از زندگی روزانه آنان را تشکیل میدهد. در زمان فراغت از مصرف مواد، آنان پرخاشگرانه در پی کاری هستند که طاقتفرسا، دشوار، پرمخاطره و سودآور باشد. آنان همیشه در حرکت هوشیار، انعطافپذیر و کارآمد هستند.
بر اساس نظریههای ریچارد کلووارد و لوید اولین (1960)، اعتیاد به هروئین واقعا یک شکست دوگانه است، یعنی نبود موفقیت هم در مسئولیتهای قانونی و هم مسئولیتهای غیرقانونی. جرائم آنان معمولاً دارای ریسک زیاد و نتیجه خیلی کم است. در این مورد، نخستین واکنش به آنومی، ابداع است؛ یعنی زمانیکه فرد از کاهش وضعیت بیهنجاری شکست میخورد به انزواطلبی رو میآورد.
تدوین: مختار نائیجی
دانشجوی کارشناسی ارشد جامعه شناسی دانشگاه تربیت مدرس تهران
خبرنگار علوم اجتماعی سرویس مسائل راهبردی ایران






